Portret rodzinny Jana III,  Henri Gascar, 2 poł. XVII w. ,  Kraków, Państwowe Zbiory Sztuki na Wawelu
Główna Konkurs Moda i obyczaje Ubiory polskie Ubiory obce Tkaniny Słownik Bibliografia Inne
Ubiory obce
Galeria portretów
Ubiory kobiece
Ubiory męskie
Ubiory kobiece w siedemnastowiecznej Europie
Zarys mody francuskiej
Początek wieku ‒ ostatnie lata panowania hiszpańskiej mody
Lata 1620‒1635: Nowa swobodna sylwetka
Lata 1635‒1655: Czas eleganckiego umiaru
Lata 1660‒1685: Splendor dworskiej mody
1685‒1700: Teatr dworskiej mody
Moda hiszpańska
Moda holenderska
Moda w pozostałych krajach zachodniej Europy
Koszule i "chusty białe" - czyli o bieliźnie w XVII wieku
Kształty i sznurówki - dzieje gorsetu w XVII wieku
Ubiór męski w siedemnastowiecznej Europie
Początek wieku- ostatnie lata panowania hiszpańskiej mody
Lata 1620-1645 - nowa swobodna sylwetka
Lata 1650-1675 - czas dworskich ekstrawagancji
Lata 1675-1700 - czas dworskiego munduru
Moda holenderska
Wpływy mody francuskiej i holenderskiej w zachodniej Europie
Ubiory do polowań i jazdy konnej w XVII wieku
Ubiory tureckie w XVII wieku
Wpływy mody francuskiej i holenderskiej w zachodniej Europie
Styl francuski i holenderski wywarły wpływ na modę całej siedemnastowiecznej Europy, chociaż zasięg oddziaływania mody w interpretacji holenderskiej był mniejszy.
Na początku wieku wszędzie, także we Francji dominowały jeszcze ubiory pochodzenia hiszpańskiego, lecz w latach dwudziestych w większości krajów Europy dawały się już zauważyć wpływy francuskie lub holenderskie, albo zapożyczenia z obu nurtów.
Nowy, swobodny, luźny styl, zrodzony we Francji inspirował do zmian i odrzucania przebrzmiałych już hiszpańskich wzorów. Kreza zanikła w zasadzie wszędzie około 1650 roku. Moda francuska przyswajana była niekiedy z opóźnieniem, podlegała też lokalnym modyfikacjom, jednak w drugiej ćwierci stulecia jej międzynarodowy wpływ był już bardzo wyraźny, a pod koniec wieku obowiązywała niemal wszędzie, niezależnie od politycznych preferencji danego kraju. Nawet w krajach pozostających w nieprzyjaznych stosunkach z Francją, noszono ubiory francuskie. We Włoszech paryski styl stał się tak popularny, że gdy wycofały się francuskie wojska okupujące Messynę, mieszkańcy nie chcieli wyrzec się strojów francuskich, mimo całej swej niechęci do samych Francuzów.
Także Hiszpania, której moda królowała w Europie w poprzednim wieku, poddała się ostatecznie francuskiej dominacji w dziedzinie stroju. Jest znamienne, że podczas uroczystego powitania Filipa V jedynie król ubrany był po hiszpańsku, zaś cały dwór nosił się już po francusku. Kreza zanikła nawet w swojej ojczyźnie, a jej jedynym echem pozostał noszony przez hiszpańskich szlachciców kołnierz golila - mały, sztywny kołnierzyk, ciasno okalający szyję, pojawiający się jeszcze na początku XVIII wieku.
Warto dodać, że w modzie damskiej tradycyjne elementy hiszpańskiego ubioru utrzymały się o wiele dłużej, wymuszane przez wymogi etykiety i zanikły dopiero w ostatniej ćwierci XVII wieku - niezbędną częścią ceremonialnego ubioru dworskiego była w Hiszpanii sztywna konstrukcja sukni, wpartej na biodrach na grande-infant. Konstrukcja ta wzbudziła niemałe zdziwienie na dworze francuskim podczas ślubu Ludwika XIV z infantką hiszpańską Marią Teresą w 1660. Również panowie hiszpańscy odróżniali się od francuskich kawalerów - w czasie apogeum mody na szerokie rhingrave, nosili obcisłe spodnie. Spodnie rhingrave, tak popularne nawet w Holandii, nie przyjęły się bowiem w Hiszpanii.
Także w krajach niemieckich zakorzenił się francuski styl, który popularny był już po wojnie trzydziestoletniej, czyli pod koniec lat czterdziestych XVII wieku, a po roku 1660 stał się dominujący w ubiorach dworskich. Stroje niemieckie były jednak prostsze, mniej wyszukane, a ich kolorystyka bardziej stonowana, co wskazuje również na wpływy holenderskie i hiszpańskie. Stroje francuskie nosili też niemieccy zamożni mieszczanie, chociaż jedwab zastępowali zwykle cienkim suknem.
Pod wpływem francuskim pozostawała także Anglia, mimo zwrotu w kierunku purytańskiej surowości podczas rewolucji Cromwella. Jednak po koronacji Karola II moda francuska, przyswojona w Anglii już w latach dwudziestych, powróciła na dwór angielski, a próby stworzenia specjalnego „stylu angielskiego” nie miały szans powodzenia wobec popularności francuskich fasonów.
Moda holenderska wywarła wpływ na kraje skandynawskie i nadbałtyckie. Stroje szwedzkich władców Karola Gustawa X czy Karola XI przypominają ówczesne ubiory holenderskie, choć ich srebrne zdobienia, wykonane z galonów i sznureczków, są obfitsze. Ceremonialne stroje szyto zresztą często z tkanin pochodzących z Francji. Również w Danii wyraźnie widać wpływy holenderskie i hiszpańskie, chociaż młodzi eleganci sięgali po wzorce typowo francuskie. Francuski szustokor z kamizelką pojawił się jednak na duńskim dworze dopiero w ostatnim dziesięcioleciu XVII wieku.
Stroje „na francuską modłę” pojawiały się także w Polsce. Mimo, iż w dominował w naszym kraju całkowicie odrębny od francuskiego ubiór narodowy, nie oznacza to, że moda francuska była w Polsce nieobecna. Przeciwnie, znajdowała zwolenników czy to wśród magnaterii, czy wśród młodzieży powracającej z zagranicznych wojaży, panowała na dworze Wazów i króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego, wielkiego miłośnika „francuszczyzny”, jednak pozostawała raczej w opozycji do stroju uważanego za „prawdziwie polski”. Decyzja króla Jana III Sobieskiego, aby zawsze i w każdej sytuacji nosić polski kontusz, nie wynikała jedynie z osobistych upodobań, choć z pewnością je wyrażała. Był to też czytelny komunikat polityczny.
W przeciwieństwie do swego poprzednika na tronie, Jan III Sobieski ubierał się wyłącznie po polsku, jednak na jego dworze i w jego otoczeniu pierwiastki francuskiego stylu były wszechobecne - choćby za sprawą królowej Marysieńki, rodowitej Francuzki. Na dworze Jana III zresztą długo przebywali jej ojciec Henryk de La Grange d’Arqien i brat Ludwik d’Arqien, hrabia Maligny. Nawet synowie króla Sobieskiego z upodobaniem ubierali się w stroje francuskie. Najstarszy, Jakub, chrześniak Ludwika XIV, nosił długie, rozpuszczone włosy podobnie jak jego wielki ojciec chrzestny za młodu, później zaś występował w najmodniejszych perukach à la lion. Mimo narodowego, sarmackiego charakteru dworu króla Sobieskiego, by zrozumieć i odtworzyć panującą tam atmosferę, nie należy zapominać o modzie zachodnioeuropejskiej. Czas największego rozkwitu „francuszczyzny” w Polsce miał jednak dopiero nadejść w XVIII wieku.
Ten krótki przegląd pokazuje, że oddziaływanie mody francuskiej w zachodniej Europie było bardzo szerokie. Przepych, obfitość detali i zdobień oraz żywe kolory to podstawowe cechy ubiorów inspirowanych płynącymi z Francji wzorcami. W dziedzinie mody męskiej wiek XVII istotnie w pełni zasługiwał na miano „Wielkiego Wieku” – była to epoka doprowadzonej do przesady strojności i ekstrawagancji kostiumu męskiego.
© Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie 2015. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Deklaracja dostępności Wilanów dla Młodych Talentów

Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie zobowiązuje się zapewnić dostępność swojej strony internetowej zgodnie z przepisami ustawy z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych. Oświadczenie w sprawie dostępności ma zastosowanie do strony internetowej Wilanów dla Młodych Talentów.

  • Data publikacji strony internetowej:
  • Data ostatniej istotnej aktualizacji:

Status pod względem zgodności z ustawą

Strona internetowa jest niezgodna z ustawą o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych z powodu niezgodności lub wyłączeń wymienionych poniżej.

Treści niedostępne

  • Brak opisów alternatywnych do treści nietekstowych (np. zdjęć i ilustracji). Brakujące opisy są systematycznie uzupełniane. (1.1.1, A)
  • Treści na stronie nie mają jasnej struktury (nieprawidłowe użycie znaczników semantycznych) (1.3.1, A)
  • Strona jest oparta na tabeli i przez to nie jest zrozumiała dla osób z niepełnosprawnością wzroku (1.3.2, A)
  • Miejscami nie jest zapewniony wystarczający kontrast minimalny. (1.4.3, AA)
  • Przy powiększeniu do 200% tekst źle się wyświetla i w ogóle nie ma możliwości odczytania tekstu po prawej stronie (1.4.4, AA)
  • Jednoznakowych skrótów klawiszowych nie można wyłączyć ani przemapować. (2.1.4, A)
  • Brak możliwości pominięcia pewnych bloków strony. Nie działają skróty klawiaturowe. (2.4.1, A)
  • Tytuł jest identyczny na podstronach i na stronie głównej. (2.4.2, A)
  • Nie wszystkie elementy aktywne są opisane albo nie zawsze opis jest jednoznaczny. (2.4.4, A)
  • Stronę w danym serwisie można zlokalizować tylko za pomocą jednego sposobu. (2.4.5, AA)
  • Brak nagłówków (2.4.6, AA)
  • Brak znacznika lang="pl" (3.1.1, A; 3.1.2, AA)
  • Brak identyfikatorów bądź unikalnych identyfikatorów. (4.1.1, A)

Przygotowanie deklaracji w sprawie dostępności

  • Deklarację sporządzono dnia:
  • Deklarację została ostatnio poddana przeglądowi i aktualizacji dnia:

Deklarację sporządzono na podstawie oceny podmiotu zewnętrznego przeprowadzonej przez Spółdzielnia Socjalna FADO.

Informacje zwrotne i dane kontaktowe

  • Za rozpatrywanie uwag i wniosków odpowiada: Maria Zielińska.
  • E-mail: mzielinska@muzeum-wilanow.pl
  • Telefon: 785905734

Każdy ma prawo:

  • zgłosić uwagi dotyczące dostępności cyfrowej strony lub jej elementu,
  • zgłosić żądanie zapewnienia dostępności cyfrowej strony lub jej elementu,
  • wnioskować o udostępnienie niedostępnej informacji w innej alternatywnej formie.

Żądanie musi zawierać:

  • dane kontaktowe osoby zgłaszającej,
  • wskazanie strony lub elementu strony, której dotyczy żądanie,
  • wskazanie dogodnej formy udostępnienia informacji, jeśli żądanie dotyczy udostępnienia w formie alternatywnej informacji niedostępnej.

Rozpatrzenie zgłoszenia powinno nastąpić niezwłocznie, najpóźniej w ciągu 7 dni. Jeśli w tym terminie zapewnienie dostępności albo zapewnienie dostępu w alternatywnej formie nie jest możliwe, powinno nastąpić najdalej w ciągu 2 miesięcy od daty zgłoszenia. Jeżeli zapewnienie dostępności cyfrowej nie będzie możliwe, podmiot publiczny może zaproponować alternatywny sposób dostępu do informacji. W przypadku, gdy podmiot publiczny odmówi realizacji żądania zapewnienia dostępności lub alternatywnego sposobu dostępu do informacji, wnoszący żądanie może tą samą drogą złożyć skargę w sprawie zapewnienia dostępności cyfrowej strony internetowej, aplikacji mobilnej lub elementu strony internetowej.

Skargi i odwołania

Po wyczerpaniu wskazanej procedury skargę można złożyć również do Rzecznika Praw Obywatelskich.

Dostępność architektoniczna

  • Parking i najbliższy przystanek znajdują się w odległości ok. 300 m od pałacu.
    Z pobliskich przystanków autobusowych oraz parkingu do pałacu prowadzi kilka dróg. Bezpośrednio do muzeum dochodzi się po nierównej nawierzchni, która częściowo składa się z kamieni polnych (tzw. kocie łby), częściowo jest to nawierzchnia HanseGrand. 
  • Ze strony muzeum można pobrać plan pałacu i ogrodów z zaznaczonymi trudnościami oraz udogodnieniami architektonicznymi. Na planie zaznaczone są najwygodniejsze trasy dojścia do pałacu z najbliższych przystanków autobusowych oraz z parkingu.
  • Najdogodniejszym przejściem są pasy z sygnalizacją świetlną znajdujące się przy barze McDonald. Przechodzimy na drugą stronę ulicy, dochodzimy do ogrodzenia, po czym kierujemy się w prawo i cały czas idziemy prosto chodnikiem. Po drodze po lewej stronie mijamy szereg budynków oraz kościół, za którym zaczyna się teren muzeum.
  • Opis dojścia z pętli autobusowej do kasy a następnie do pałacu dostępny jest również w formacie tekstowym oraz jako opis słowny w formacie mp3.
  • Kasa muzeum znajduje się w budynku przy ul. St. Kostki Potockiego. Do środka wchodzi się po schodach. Dla osób z trudnościami w poruszaniu się przed kasą umieszczony jest słupek ze specjalnym przyciskiem. Po naciśnięciu przycisku pracownik kasy zgłosi się do Państwa.
  • Wejście do pałacu dostępne dla osób z niepełnosprawnością ruchową znajduje się w prawym skrzydle pałacu (od Sieni Zielonej).
  • Dla osób poruszających się na wózkach inwalidzkich dostępne są parter pałacu oraz park. Muzeum dysponuje rampami rozkładanymi ułatwiającymi wjazd i wyjazd z pałacu oraz poruszanie się po parterze pałacowym. WAŻNE! Ze względu na historyczny charakter miejsca jeszcze nie wszystkie progi zostały usunięte, a długość ramp, jakie możemy zastosować w obecnych warunkach, pozwala na osiągnięcie kąta nachylenia przy wjeździe i wyjeździe wynoszącego 24%. Dlatego osoby poruszające się na wózkach inwalidzkich proszone są o przyjście do muzeum wraz z osobą towarzyszącą.
  • Uwaga! Ze względu na przejściowe trudności techniczne osoby poruszające się na wózkach elektrycznych czasowo nie mają możliwości wjazdu do pałacu. Niedogodności zostaną jak najszybciej usunięte.
  • Pierwsze piętro pałacu i Sala Uczt oraz poziom -1 nie są dostępne dla osób z niepełnosprawnością ruchową, w szczególności poruszających się na wózkach.
  • W każdym pomieszczeniu w pałacu znajduje się krzesło, z którego może skorzystać osoba potrzebująca odpoczynku.
  • W Galerii Północnej, Galerii Południowej oraz w Salonie Malinowym przygotowane zostały dodatkowe miejsca do siedzenia.
  • Toaleta dostosowana do potrzeb osób poruszających się na wózkach inwalidzkich znajduje się w Ogrodzie Różanym.
  • Do budynku i wszystkich jego pomieszczeń można wejść z psem asystującym i psem przewodnikiem.
stat