Portret rodzinny Jana III,  Henri Gascar, 2 poł. XVII w. ,  Kraków, Państwowe Zbiory Sztuki na Wawelu
« Powrót
Portret Anny z Linowskich Bogusławskiej jako dziewczynki, Józef Wall, koniec XVIII w. (ok. poł. XVIII w.), Muzeum Narodowe w Warszawie
Około pięcio- sześcioletnia dziewczynka przedstawiona została w brązowej wydekoltowanej sukience i czepeczku z tej samej tkaniny oraz fartuszku i mitenkach, charakterystycznych dla mody dziecięcej ok. połowy XVIII wieku. Spowijający sylwetkę dziecka niebieski drapowany płaszcz ma dodać splendoru osobie portretowanej i jest jedynie rekwizytem malarskim, a nie rzeczywistym elementem stroju.
Brązowa sukienka mogła zostać uszyta z jedwabnej tafty lub glansowanej tkaniny wełnianej. Analogiczny ubiór dziecięcy o podobnym fasonie, wykonany z wełny w zbliżonym kolorze z ok. 1740 roku przechowywany jest w zbiorach Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku.
W niemal identycznej sukience, ukazanej w całości, sportretowana została też w 1752 roku pięcioletnia Catherina Elmendorf (zob. link).
Sukienka Anny Linowskiej również składa się z usztywnianego fiszbinami, sznurowanego na plecach stanika wydłużonego z przodu w szpic z rękawami wykończonymi poziomą plisą (tzw. kabata) oraz gładkiej marszczonej spódnicy (doszywano ją do stanika jedynie z tyłu i po bokach). Tego typu dziecięcy kabat z malinowoczerwonej wełny noszony przez Francisa Harmera około 1730 roku przechowywany jest Manchester Art Gallery (link). Charakterystyczny szeroki odstający mankiet, układany w zakładki od wewnętrznej strony zaczerpnięty jest z modnych w latach 30. XVII wieku luźnych nieformalnych sukien tzw. robe volante (zob. link; link). Mankiet może być podszyty brązową taftą.
Spod rękawów sukni widoczne są sięgające łokci lekko bufiaste, wszyte w mankiet rękawy białej lnianej koszuli, do których doszyto pojedyncze falbanki z delikatnej koronki (podobną koroną obszyty jest dekolt sukienki). Koszula ma fason typowy odpowiadający ubiorowi kobiet dorosłych (zob. link; link).
Biały fartuszek z cienkiego batystu jest mocno zmarszczony i lekko wyprofilowany w pasie, tak że nałożony na stanik sugeruje niewielki szpic, prawdopodobnie mniejszy niż w rzeczywistości. Brzegi fartuszka mogą być obszyte koronką; może być on też być zdobiony na całej powierzchni haftem białymi nićmi (zob. link; link).
Czepeczek, wiązany pod brodą na czarną taftowa wstążkę ma formę trójdzielną i jest na szwach i wokół brzegów obszyty delikatną białą nicianą koronką (analogiczny fason ma czepek ze zbiorów Nationalmuseet w Danii, link). Zdobi go stroik z czarnej wstążki lub koronki przybrany jedwabnymi kwiatami.
Charakterystycznym uzupełnieniem stroju są bardzo popularne w modzie osiemnastowiecznej długie mitenki z żółtej tafty, na osłaniających wierzch dłoni wypustkach podszyte różowym jedwabiem. Ich liczne przykłady zachowały się w kolekcjach muzealnych na całym świecie (link; link; link). Należy zwrócić uwagę na ścieg w jodełkę, jakim mitenki są zszywane, co pozwalało nadać im pewną elastyczność.
© Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie 2015. Wszelkie prawa zastrzeżone.